زواره‌اي، مهدي. " آشنايي با فنون عملي هنر سراميك ". دوره3-4. ش47 (شهريور45): ص 47-48.

 

 

خلاصه: لوله‌كشي و طرزكار با كوره استوانه‌اي ، شرح كارباكوره.

 

آشنايي با فنون عملي سراميك

مهدي زواره‌اي

 

لوله‌كشي و طرز كار با كوره استوانه‌اي

در شماره گذشته ساختمان يكنوع كوره استوانه‌اي شكل كه با شعله مستقيم كار مي‌كرد شرح داده شد، اين كوره بايد آماده كار شود و سپس مورد استفاده قرار بگيرد يعني بايد اول لوازم و وسايلي كه استفاده از آنرا ممكن مي‌سازد بشرح زير فراهم و نصب كرد.

1ـ يك عدد بشگه به ظرفيت 150 الي 200 ليتر كه در فاصله ده سانتي‌متري يكي از دو سطح قاعده آن شير فلكه نمره 2 تعبيه مي‌شود.

2- بشگه روي پايه‌اي در بلندي نصب مي‌گردد به نحوي كه سطح قاعده نزديكتر به شير فلكه روي سطح اتكا پايه قرار گيرد، اختلاف سطح كف بشگه، بالاترين ارتفاع كوره در حدود 5ر1 الي 2 متر مي‌باشد.

3- با مهر ماسوره نمره 2 از منبع نفت (بشگه) به ديواره روبروي كوره لوله‌كشي مي‌شود و اين لوله به طرف سوراخ بيروني بخش احتراق هدايت مي‌گردد.

4- هفتاد سانتي‌متر مانده به دهانه بخش احتراق يك عدد شير فلكه نمره 2 در سر راه لوله قرار مي‌گيرد.

5- در اول دهانه بخش احتراق، وقتي كه لوله در كف اين قسمت به حالت افقي قرار گرفت يك عدد شير فلكه بسيار دقيق و حساس نمره 2 نصب مي‌شود اين شير بايد آنقدر حساس باشد كه با چرخش يكدور فلكه تنها يك قطعه نفت را از خود عبور دهد.

6- لوله بعد از شير فلكه حساس، موازي با كف بخش احتراق و به فاصله پنج سانتي‌متر از آن به داخل اين بخش كشيده مي‌شود.

7- يك قطعه لوله نمره 2 را به صورت مارپيچ درآورده و قطر داخلي استوانه حاصله از اين مارپيچ را 15 سانتي متر در نظر مي‌گيريم.

8- انتهاي مارپيچ از بالاي استوانه به خط مستقيم به سطح قاعده زيرين آمده و با يك خم 180 درجه دهانه باز لوله در مركز استوانه حاصله از مارپيچ رو به بالا و كاملاً در خط مستقيم قرار مي‌گيرد.

9- با تعبيه بوش و درپوش كه در وسط آن با مته 5ر2 سوراخ كوچكي بوجود آمده است و مشعل كوره آماده مي‌شود.

10- بهتر است مشعل با مهره ماسوره و بعد از شير فلكه حساس به خط لوله اصلي وصل گردد كه باز و بستن آن آسان باشد.       [47]

11- درپوش‌هاي سوراخ‌دار متعدد با سوراخ‌هاي ريز و درشت بايد داشت كه در موارد مختلف از آنها استفاده كرد.

12- يك عدد تلمبه دستي نفت را به منبع در ارتفاع بالا مي‌رساند و يك خط لوله كه در فاصله 5 سانتي‌متري سطح بالايي منبع به آن وصل است، پر شدن منبع را نشان خواهد داد، انتهاي ديگر اين لوله در سطل نفت زير تلمبه قرار مي‌گيرد.

وقتي لوله‌كشي كوره به شرح بالا تكميل شد كوره آماده كار است ولي قبلاً بايد به تذكرات زير توجه داشت:

1-در قديم از همين نوع كوره‌ها با ساختماني مشابه مي‌ساختند و از چوب و خار و پوشاك براي گرم كردن آن استفاده مي‌كردند.

2-در چند سال اخير مشعلهاي مختلفي در تهران ساخته شده است كه مي‌توان با استفاده از آنها به جاي نفت در اين كوره سوخت گاز بكار برد كه البته خيلي تميزتر و راحت‌تر و بي‌خطرتر مي‌باشد.

3-علت بالا قرار گرفتن منبع نفت استفاده از فشار حاصله از اختلاف سطح است كه همين فشار باعث بلندي شعله در بخش پخت مي‌گردد. مي‌توان با تعبيه بلوور (دم برقي) و يا دم دستي و ايجاد فشار در پشت نفت در قسمت مشعل منبع نفت را در ارتفاع بالا نصب نكرد ولي براي كوره‌هاي كوچكي كه در خانه مي‌سازيم طريقي كه شرح داده شد بهتر و آسانتر و بي‌سر و صداتر است.

4- در صورتيكه سوخت، نفت باشد، زير مشعل يك سيني از آهن و يا چدن كه ديوار دور آن حداكثر 2 سانتي‌متر بلندي داشته باشد قرار مي‌دهيم كه در اول كار مثل سيني دور مشعل چراغهاي پريموس براي گرم كردن مشعل بكار خواهد رفت.

شروع كار با كوره

بعد از آنكه كوره ساخته و لوله‌كشي آن تكميل شد بايد مدت 15 روز بطور  متوسط صبر كرد تا كوره خشك شود و سپس 5 بار و هر بار مدت 5 ساعت با شعله كم آن را حرارت داد تا قسمتهاي داخلي كوره و مصالح مياني آن نيز كاملاً خشك شود، اگر در اين موقع حرارت يكباره داده شود و با شعله بلند آتش شود بخارات حاصله از مصالح ساختماني (بخصوص خاك كه 2 مولكول آب شيميايي دارد) موجب ترك خوردن كوره در جهات مختلف خواهد شد.      [48]