|
|
||
برزين،
پروين. "معرفي سه اسطرلاب موجود درموزه
ايران باستان". دوره6، ش66
(فروردين47):
37-39، تصوير.
|
||
|
|
||
خلاصه:اسطرلاب، اختراع آن، معرفي اولين
كساني كه آن را ساختند وانواع مختلفه
اسطرلاب، اسامي اجزاء گوناگون آن،
معرفي سه اسطرلابي كه در موزه ايران باستان
موجود
است: اسطرلاب برنجي ازسال 1106 هجري،
2- اسطرلاب برنجي بزرگ ازسال 1126، 3- اسطرلاب
برنجي كوچك درسال 1052 ساخته شده.
|
|
|
|
اينك به شرح سه اسطرلاب متعلق به
موزه ايران باستان ميپردازيم : 1 –
اسطرلاب برنجي با 7 صفحه كه نام سازنده در
پشت اسطرلاب در قسمت پائين درون ترنجي به
ترتيب زير ذكر شده است (( عليبن حسن محمد
خليلالفقرا الحقير ضعيفه )) در تاريخ
ساخت اسطرلاب در قسمت بالا در پشت اسطرلاب
به شرح زير ملاحظه ميشود (( واسع السماوات
والارض في سنه 1106)) كرسي اسطرلاب بطور مشبك
ساخته شده است (شكل3) . 2 –
اسطرلاب بزرگ برنجي كه روي كرسي آن عبارات
زير كنده شده است : بموجب فرمان قضا جريان
سلطان سلاطين سيد خواقين دوران پشت و پناه
اهل ايمان ولينعمت عالم و عالميان مدار
سپهر دولت و عدالت قطب فلك اعظم عظمت و
جلالت اختر درخشان اوج گيتي ستاني مهر
تابان واسطالسماء جهان باني شده …
سلطان حسين صفوي موسوي حسيني مدالله
[38] تعالي
ظل معتدلته علي رو …
الا نام الليالي والايام اسطرلاب نام صورت
انجام يافت في شهر رمضان 1126 . در پشت اسطرلاب عبارات زير خوانده
ميشود : |